{"id":3671,"date":"2024-01-14T18:25:46","date_gmt":"2024-01-14T17:25:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/?p=3671"},"modified":"2024-01-17T11:06:25","modified_gmt":"2024-01-17T10:06:25","slug":"to-i-owo-mniej-typowo-o-brenie-czesc-1-bren-wsrod-zolnierzy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/?p=3671","title":{"rendered":"To i owo, mniej typowo o \u201eBrenie\u201d. Cz\u0119\u015b\u0107 1 \u2013 \u201eBren\u201d w\u015br\u00f3d \u017co\u0142nierzy"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-scaled.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"726\" src=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-1024x726.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3675\" srcset=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-1024x726.jpg 1024w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-300x213.jpg 300w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-768x545.jpg 768w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-1536x1089.jpg 1536w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-2048x1452.jpg 2048w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Breny-Mk-I-M-Mk-3-mssikm-624x442.jpg 624w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Dwaj przedstawiciele licznej rodziny. Bren Mk I M (Inglis, 1942) oraz &#8211; poni\u017cej &#8211; Bren Mk 3 (Enfield, 1948). Fot. autora<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Zakup licencji na opracowany w Czechos\u0142owacji r\u0119czny karabin maszynowy ZGB-33 (wersja erkaemu ZB-26 przystosowana do brytyjskiej amunicji 0.303 cala i dostosowana do specyficznych brytyjskich wymaga\u0144) okaza\u0142 si\u0119 jedn\u0105 z najlepszych inwestycji na rzecz uzbrojenia British Army. Now\u0105 bro\u0144, kt\u00f3ra zwyci\u0119\u017cy\u0142a w konkursie na nast\u0119pc\u0119 pierwszowojennego erkaemu \u201eLewis\u201d, nazwano \u201eBren\u201d (akronim miejsc opracowania i produkcji: <strong>BR<\/strong>no &#8211; <strong>EN<\/strong>field). Przy niezbyt wysokiej szybkostrzelno\u015bci teoretycznej, \u201eBreny\u201d cechowa\u0142y si\u0119 znakomit\u0105 celno\u015bci\u0105 i pewno\u015bci\u0105 dzia\u0142ania w najtrudniejszych warunkach, co dok\u0142adnie odpowiada\u0142o brytyjskim oczekiwaniom. W tym czasie nie nastawiano si\u0119 bowiem na powt\u00f3rk\u0119 z wojny \u015bwiatowej, ale przede wszystkim na utrzymywanie porz\u0105dku w Imperium, pacyfikowanie zbuntowanych tubylc\u00f3w i ewentualne toczenie lokalnych wojenek w miejscach, o kt\u00f3rych ma\u0142o kto s\u0142ysza\u0142. Wysoka szybkostrzelno\u015b\u0107 nie by\u0142a tam do niczego potrzebna, za to niesamowicie obci\u0105\u017ca\u0142a systemy logistyczne, jako \u017ce ka\u017cdy nab\u00f3j musia\u0142 najcz\u0119\u015bciej przeby\u0107 d\u0142ug\u0105 drog\u0119 morzem i l\u0105dem od miejsca wyprodukowania a\u017c do najdalszych zak\u0105tk\u00f3w Afryki czy Azji. W tych zak\u0105tkach trudno by\u0142o tak\u017ce o wyspecjalizowane warsztaty remontowe, wi\u0119c wojsko nie mog\u0142o sobie pozwoli\u0107 na sprz\u0119t nazbyt delikatny i \u0142atwo ulegaj\u0105cy awariom.<\/p>\n\n\n\n<p>Oczywi\u015bcie, jak to cz\u0119sto bywa, \u017cycie (a konkretnie poczynania niejakiego Adolfa H.) skorygowa\u0142o za\u0142o\u017cenia i zamiary, a British Army chc\u0105c nie chc\u0105c ponownie znalaz\u0142a si\u0119 w centrum wojny na pe\u0142n\u0105 skal\u0119. Szcz\u0119\u015bliwie okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce \u00f3wczesna brytyjska \u201ema\u0142a taktyka\u201d oraz bro\u0144 strzelecka, chocia\u017c optymalizowane pod zupe\u0142nie inne uwarunkowania, ca\u0142kiem nie\u017ale sobie poradzi\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>O ile bowiem bowiem podczas pierwszej wojny, g\u0142\u00f3wn\u0105 si\u0142\u0119 ognia mia\u0142y zapewnia\u0107 brytyjskim piechurom karabiny (\u015bwietne SMLE), a dla broni maszynowej przewidziano rol\u0119 wspieraj\u0105c\u0105, to w latach dwudziestych odwr\u00f3cono te za\u0142o\u017cenia, organizuj\u0105c dru\u017cyn\u0119 piechoty wok\u00f3\u0142 erkaemu. I tak, zgodnie z regulaminami, to w\u0142a\u015bnie ten nowy erkaem mia\u0142 stanowi\u0107 jej podstawowy \u015brodek walki, a pozosta\u0142e uzbrojenie \u017co\u0142nierzy (karabiny, p\u00f3\u017aniej tak\u017ce pistolety maszynowe) mia\u0142o s\u0142u\u017cy\u0107 przede wszystkim do wzmacniania jego si\u0142y ognia, do os\u0142ony sekcji erkaemu podczas zmiany stanowiska, ewentualnie r\u00f3wnie\u017c do walki z mniej wa\u017cnymi celami. Co wi\u0119cej, wobec wspomnianego za\u0142o\u017cenia o kluczowej roli \u201eBrena\u201d w dru\u017cynie, wszyscy \u017co\u0142nierze piechoty szkoleni byli z podstaw jego obs\u0142ugi oraz zasad prowadzenia ognia tak, by w razie potrzeby ka\u017cdy potrafi\u0142 przej\u0105\u0107 t\u0119 bro\u0144.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-1\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"800\" src=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3679\" srcset=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg.jpg 800w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-300x300.jpg 300w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-768x768.jpg 768w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-624x624.jpg 624w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-180x180.jpg 180w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/8th_Royal_Scots_halted_27-10-1944-Tilburg-60x60.jpg 60w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">&#8222;Bohaterowie s\u0105 zm\u0119czeni&#8230;&#8221; . Na zdj\u0119ciu odpoczynek sekcji &#8222;Brena&#8221; Mk I M w\u015br\u00f3d innych piechur\u00f3w 8 batalionu Royal Scots, Zdj\u0119cie wykonano 27 pa\u017adziernika 1944 na przedmie\u015bciach holenderskiego  miasteczka Tilburg [Foto IWM, domena publiczna]<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Tych, kt\u00f3rym obs\u0142uga \u201eBrena\u201d i strzelanie z niego sz\u0142o najsprawniej, kierowano na kursy specjalistyczne. Ich absolwent\u00f3w mo\u017cna by\u0142o pozna\u0107 po naszywkach specjalno\u015bci \u201eBren Gunner\u201d na r\u0119kawie, a po\u015br\u00f3d licznych specjalizacji w piechocie, ta by\u0142a najwy\u017cej ceniona i cieszy\u0142a si\u0119 w\u015br\u00f3d \u017co\u0142nierzy najwi\u0119kszym szacunkiem. Oni te\u017c z regu\u0142y pe\u0142nili funkcj\u0119 etatowych celowniczych w sekcji \u201eBrena\u201d w dru\u017cynie.<\/p>\n\n\n\n<p>Sekcja ta sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z trzech \u017co\u0142nierzy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>dow\u00f3dca sekcji (zarazem zast\u0119pca dow\u00f3dcy dru\u017cyny)<\/li>\n\n\n\n<li>celowniczy (w nomenklaturze brytyjskiej: \u201eBren Number 1\u201d)<\/li>\n\n\n\n<li>asystent celowniczego \/ amunicyjny (w nomenklaturze brytyjskiej: \u201eBren Number 2\u201d)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wspomniane szkolenie specjalist\u00f3w, poza doprowadzeniem do perfekcyjnego opanowania broni, wyr\u00f3\u017cnia\u0142o si\u0119 tak\u017ce pewn\u0105 specyfik\u0105, zwi\u0105zan\u0105 z jej charakterystykami ogniowymi. Widzom wsp\u00f3\u0142czesnych film\u00f3w wojennych, prowadzenie ognia z erkaemu kojarzy si\u0119 z d\u0142ugimi seriami omiataj\u0105cymi pole walki (co zreszt\u0105 by\u0142o cz\u0119st\u0105 praktyk\u0105 niemieck\u0105 i sowieck\u0105). Brytyjscy instruktorzy okre\u015blali to z pogard\u0105 jako \u201e<em>spray and pray<\/em>\u201d, czyli \u201e<em>wal ile wlezie i m\u00f3dl si\u0119, by w co\u015b trafi\u0107<\/em>\u201d. Celowniczych \u201eBren\u00f3w\u201d uczono oddawania kr\u00f3tkich, mierzonych serii do konkretnych cel\u00f3w, a d\u0142ugo\u015b\u0107 tych serii okre\u015blano wed\u0142ug formu\u0142y: \u201e<em>Fish and chips<\/em>\u201d (przeci\u0119tny czas potrzebny na jej wym\u00f3wienie odpowiada\u0142 trzypociskowej serii). O celno\u015bci broni i jako\u015bci szkolenia \u201eBren Gunner\u00f3w\u201d \u015bwiadczy fakt, \u017ce nierzadkie by\u0142y przypadki, kiedy dwa kolejne pociski \u201ewchodzi\u0142y\u201d w ten sam otw\u00f3r w tarczy<\/p>\n\n\n\n<p>\u201eBren\u201d, jako si\u0119 rzek\u0142o (i co zgodnie podkre\u015blali wszyscy weterani) s\u0142yn\u0105\u0142 z celno\u015bci i niezawodno\u015bci, czy to w piaskach Afryki, czy w b\u0142ocie Zachodniej Europy, czy w norweskich \u015bniegach. Nawet instrukcje, jako prawie wy\u0142\u0105czn\u0105 przyczyn\u0119 zaci\u0119\u0107, przewidywa\u0142y problemy z amunicj\u0105, a nie z broni\u0105. St\u0105d typowe zalecenia, to: \u201e<em>Bro\u0144 si\u0119 zaci\u0119\u0142a? Usu\u0144 wadliwy nab\u00f3j, ewentualnie walnij pi\u0119\u015bci\u0105 w bok komory zamkowej i strzelaj dalej<\/em>\u201d, ewentualnie: \u201e<em>Nie pomog\u0142o? To przestaw regulator gazowy, \u017ceby wydmucha\u0107 nagar i teraz strzelaj<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Oczywi\u015bcie obs\u0142uga \u201eBrena\u201d podczas swojej pracy pos\u0142ugiwa\u0142a si\u0119 zestawem ustandaryzowanych komend, ale w realiach frontowych szybko zast\u0105piono je kr\u00f3tkimi \u201eneutralnymi\u201d has\u0142ami. I tak s\u0142owo \u201e<em>England<\/em>\u201d oznacza\u0142o pusty magazynek, \u201e<em>Many<\/em>\u201d &#8211; niewypa\u0142, \u201e<em>Fine<\/em>\u201d &#8211; utkni\u0119cie \u0142uski po wyci\u0105gni\u0119ciu z komory nabojowej, \u201e<em>Horses<\/em>\u201d &#8211; utkni\u0119cie \u0142uski w komorze nabojowej, \u201e<em>In<\/em>\u201d &#8211; konieczno\u015b\u0107 przestawienia regulatora, \u201e<em>Out<\/em>\u201d &#8211; zatkanie przewodu lufy.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-2\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"565\" src=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm-1024x565.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3683\" srcset=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm-1024x565.jpg 1024w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm-300x165.jpg 300w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm-768x424.jpg 768w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm-624x344.jpg 624w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Bren-section-01-mssikm.jpg 1242w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sekcja &#8222;Brena&#8221; Mk I M przy pracy. &#8222;Number 2&#8221; trzyma magazynek gotowy do wymiany. Zdj\u0119cie wykonano w roku 1941 podczas \u0107wicze\u0144 jednostki norweskiej na terenie Wielkiej Brytanii. Fot. IWM H11121. Domena publiczna<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Wymiana pustego magazynka w zgranym zespole trwa\u0142a kr\u00f3cej ni\u017c przeczytanie tego zdania. Celowniczy odpina\u0142 praw\u0105 r\u0119k\u0105 magazynek i przerzuca\u0142 go pod broni\u0105 w lewo, w kierunku &#8222;Drugiego&#8221;, za\u015b ten w tym samym czasie zapina\u0142 od g\u00f3ry nowy. Podczas typowej d\u0142ugotrwa\u0142ej walki ogniowej o \u015brednim nat\u0119\u017ceniu, zalecano zu\u017cywanie jednego magazynka w czasie jednej minuty (dobieraj\u0105c odpowiednio przerwy mi\u0119dzy kr\u00f3tkimi seriami), w sytuacjach koniecznej intensyfikacji dopuszczano zwi\u0119kszenie tempa zu\u017cycia do czterech magazynk\u00f3w na minut\u0119. Podkre\u015blano jednak, \u017ce nat\u0119\u017cenie ognia nie mo\u017ce by\u0107 zwi\u0119kszane kosztem celno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>No i tu znowu \u017cycie wprowadza\u0142o w\u0142asne korekty. Podczas odpierania szturm\u00f3w, nadmierna celno\u015b\u0107 i skupienie \u201eBrena\u201d czasem stawa\u0142y si\u0119 wadami. Do\u015bwiadczone zespo\u0142y mia\u0142y na t\u0119 okoliczno\u015b\u0107 przygotowan\u0105 specjaln\u0105 zapasow\u0105 luf\u0119 \u2013 zu\u017cyt\u0105 i z lekka rozkalibrowan\u0105. Kiedy przeciwnik (zw\u0142aszcza dotyczy\u0142o to Japo\u0144czyk\u00f3w) rzuca\u0142 si\u0119 do t\u0142umnego natarcia, obs\u0142uga b\u0142yskawicznie zmienia\u0142a luf\u0119 (zajmowa\u0142o to &#8222;Drugiemu&#8221; oko\u0142o 6-8 sekund i nie wymaga\u0142o \u017cadnych narz\u0119dzi czy te\u017c r\u0119kawicy) po czym \u201esia\u0142a\u201d ogniem zaporowym nieszczeg\u00f3lnie przejmuj\u0105c si\u0119 precyzyjnym celowaniem. Po odparciu ataku r\u00f3wnie szybko ponownie wymieniano luf\u0119 na bardziej przepisow\u0105 i powracano do regulaminowych procedur.<\/p>\n\n\n\n<p>A propos siania ogniem \u2013 jak wygl\u0105da\u0142o zaopatrzenie \u201eBrena\u201d w amunicj\u0119? Przepisowa \u201epula plutonu\u201d z okresu II wojny \u015bwiatowej wynosi\u0142a 3\u00a0000 naboj\u00f3w dla trzech erkaem\u00f3w, z czego 560 znajdowa\u0142o si\u0119 w magazynkach (mimo nominalnej \u0142adowno\u015bci 30 naboj\u00f3w, \u0142adowano je tylko dwudziestoma o\u015bmioma \u2013 co zalecano oficjalnie w instrukcjach). Szczebel ni\u017cej, w ramach dru\u017cyny, dow\u00f3dca sekcji \u201eBrena\u201d nosi\u0142 dwa magazynki, celowniczy \u2013 cztery plus jeden na broni, za\u015b &#8222;Drugi&#8221; &#8211; kolejne cztery. Ka\u017cdy z pozosta\u0142ych \u017co\u0142nierzy (poza dow\u00f3dc\u0105 dru\u017cyny) nosi\u0142 po 100 naboj\u00f3w karabinowych, przy czym do swojego karabinu Lee-Enfield m\u00f3g\u0142 zu\u017cy\u0107 jedynie po\u0142ow\u0119, a druga po\u0142owa stanowi\u0142a dodatkow\u0105 rezerw\u0119 amunicji do \u201eBrena\u201d (cz\u0119sto noszono te\u017c nieco inn\u0105 konfiguracj\u0119 &#8211; 50 naboj\u00f3w \u201ew\u0142asnych\u201d i dwa za\u0142adowane magazynki do erkaemu).<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-3\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"901\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-901x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3696\" style=\"width:548px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-901x1024.jpg 901w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-264x300.jpg 264w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-768x873.jpg 768w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-1352x1536.jpg 1352w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-1802x2048.jpg 1802w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5-624x709.jpg 624w, https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/20231219-Bren-Mk-I-M-5.jpg 1980w\" sizes=\"auto, (max-width: 901px) 100vw, 901px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Magazynek &#8222;Brena&#8221;. Obok pi\u0119cionabojowa \u0142\u00f3dka. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na przepisowe, czyli &#8222;nier\u00f3wne&#8221; u\u0142o\u017cenie naboj\u00f3w .303 (7,69 mm) w \u0142\u00f3dce.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Z tego zapasu amunicji korzystano w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b: najpierw zu\u017cywano magazynek na broni, nast\u0119pnie magazynki od &#8222;Drugiego&#8221;. On te\u017c w ramach dodatkowego zaj\u0119cia odpowiada\u0142 za ich do\u0142adowywanie nabojami, kt\u00f3re bra\u0142 od strzelc\u00f3w. Magazynki celowniczego i dow\u00f3dcy sekcji s\u0142u\u017cy\u0142y jako \u017celazna rezerwa w sytuacji, gdy trzeba by\u0142o strzela\u0107, a nie by\u0142o czasu na do\u0142adowywanie pustych.<\/p>\n\n\n\n<p>C.D.N.<\/p>\n\n\n\n<p>Autor dzi\u0119kuje serdecznie Grzegorzowi Boreckiemu, \u201eBren Gunnerowi\u201d za cenne informacje oraz uwagi, kt\u00f3re wzbogaci\u0142y ten artyku\u0142.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zakup licencji na opracowany w Czechos\u0142owacji r\u0119czny karabin maszynowy ZGB-33 (wersja erkaemu ZB-26 przystosowana do brytyjskiej amunicji 0.303 cala i dostosowana do specyficznych brytyjskich wymaga\u0144) okaza\u0142 si\u0119 jedn\u0105 z najlepszych&#8230; <a href=\"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/?p=3671\">Read more &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3675,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-3671","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gun1"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3671"}],"version-history":[{"count":24,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3701,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671\/revisions\/3701"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3675"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3671"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3671"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.militaria.malopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3671"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}